Heiligen en huichelaars

Nog voordat hun land officieel aan de Tweede Wereldoorlog deelnam, probeerden Amerikaanse hulpverleners al mensen te redden die vluchtten voor de nazi’s. Martha en Waitstill Sharp waren naar Praag gestuurd voor een hulpactie, maar zetten zich na de invasie van Duitsland in 1939 onmiddellijk in voor joden en dissidenten. Laura Margolis onderhandelde met Japanse leiders voor voedsel en onderkomens voor vluchtelingen.

Zij waren niet de enigen die mensen hielpen en over grenzen smokkelden. Achtervolgd door nazi’s, op de hielen gezeten door Japanners, leerden zij hun mond te houden en paternalistische leugens te verspreiden.

De gerenommeerde historica Debórah Dwork volgt het verhaal van vele reddingswerkers in vijf grote steden, van Vilnius, Marseille en Lissabon tot in Shanghai. Aan de hand van brieven, dagboeken en memo’s biedt Dwork ons een zeldzame kijk in het leven van individuen die – soms met de steun van hun organisaties, maar soms ook tegen hun principes in – mensen probeerden te helpen een veilige haven te vinden tegen vervolging.